Kroon met één eenheid – tandheelkundige afdrukken

Analoge versus digitale afdrukken

Analoge afdrukmaterialen voor kronen maken grotendeels gebruik van elastomere materialen – vinylpolysiloxaan (VPS), polyether of polysulfide. Deze bevatten een basis en een katalysator en zijn beschikbaar in meerdere viscositeiten. Voor digitale afdrukken wordt een intra-orale digitale scanner gebruikt. Welke methode wordt het meest gebruikt? Kortom, het zijn nog steeds analoge afdrukken*. Bovendien worden alginaatvervangers vaak gebruikt voor preoperatieve afdrukken door clinici die geen digitale afdrukken maken. Een analoge afdruk is nodig wanneer:

• Al het perifere zachte weefsel moet worden vastgelegd om de fabricage van een uitneembare gebitsprothese mogelijk te maken die zorgt voor een perifere afdichting en retentie.
• Er zijn diepere subgingivale preparaties bij betrokken en volledige vochtbeheersing is moeilijk te bereiken.
• Een patiënt heeft een kleine mond en/of beperkte opening, waardoor er geen grote digitale scanner kan worden geplaatst, of de procedure moeilijk kan zijn.
• Een digitale afdruk legt mogelijk niet alle benodigde occlusale informatie vast voor een complexe restauratieve casus.
• Scan- en export-/transmissiebeperkingen kunnen het gebruik van een bepaalde digitale scanner uitsluiten in gevallen van volledige mondrevalidatie met uitgebreide implantaatbehandeling.

Kritieke details die nodig zijn in een afdruk voor een goed passende kroon

Voor een goed passende kroon zonder interne, marginale of externe tekortkomingen moet de afdruk alle gebieden van de preparatie, de aangrenzende en tegenoverliggende tanden, het aangrenzende zachte weefsel en de sulcus vastleggen. Aangrenzende en tegenoverliggende tanden moeten worden vastgelegd om een kroon te maken met een nauwkeurige proximale breedte en vorm, en een nauwkeurige, functionerende occlusie. De sulcus, preparatiemarges en het gebied van de tand tot 2 mm apicaal van de preparatiemarge zijn cruciaal. Het nauwkeurig vastleggen van deze gebieden is essentieel voor nauwkeurige marges, een goed emergentieprofiel en om de parodontale gezondheid te behouden.

Veelvoorkomende fouten met analoge afdrukken en hoe deze te vermijden

Slechte input = slechte output, net als bij computers! Bij analoge afdrukken zijn veelvoorkomende fouten onder meer luchtbellen, holtes, scheuren, slepen en trekken, dimensionale veranderingen, gebrek aan 'mengen' van materialen met verschillende viscositeiten en contaminatie. Gelukkig zijn deze fouten te vermijden!  

Er ontstaan luchtbellen en holtes wanneer er lucht of vloeistoffen in het afdrukmateriaal blijven zitten. Zo kunt u deze problemen vermijden:

1.  Wanneer u een luchtspuit gebruikt om uitspoelmateriaal tegen een preparaat te verspreiden, doe dit dan op een zorgvuldige, snelle manier.
2.  Houd de kleine doseertip in de sulcus terwijl u uitspoelmateriaal aanbrengt langs de volledige omtrek van het preparaat.
3.  Blijf uitspoelmateriaal toedienen wanneer u de doseertip uit de sulcus verwijdert.
4.  Breng uitspoelmateriaal aan op aangrenzende tanden.  
5.  Zorg voor voldoende vochtbeheersing.

Scheuren kunnen optreden wanneer er onvoldoende uitspoelmateriaal aanwezig is, het materiaal inherent een lage scheursterkte heeft, of het niet de volledige scheursterkte heeft bereikt omdat het voortijdig werd verwijderd vóór de uiteindelijke uitharding. Deze problemen worden opgelost door zacht weefsel goed terug te trekken zodat er voldoende afdrukmateriaal kan worden aangebracht, een uitspoelmateriaal met hoge scheursterkte te kiezen en de afbeelding pas na de uiteindelijke uitharding te verwijderen. Ten slotte moet de lepel de afdruk tijdens het verwijderen uit de mond kunnen vasthouden om te voorkomen dat deze van de lepel afscheurt.

Slepen en trekken worden veroorzaakt door onjuist gebruik van materiaal en lepel. Om deze problemen te voorkomen:

1.  Pas de positie van de lepel na het inbrengen niet intraoraal aan.
2.  Laat u niet verleiden om een afdruk te verwijderen voordat de uiteindelijke uitharding is bereikt – deze zal vervormen.  
3.  Selecteer een geschikte lepel. Opties voor enkelvoudige kroonprocedures omvatten onder meer drievoudige standaardlepels, kwadrantlepels, stijve full-archlepels en individuele lepels. Gebruik uitsluitend drievoudige of kwadrantlepels als de patiënt een stabiele tegenoverliggende beet heeft, anders zal er lepelbeweging optreden. Zorg er bij gebruik van drievoudige lepels voor dat de lepelgrootte de patiënt in staat stelt om in centrale occlusie te bijten. 

Gebrek aan ‘blending’ van was- en lepelmaterialen is een andere veelvoorkomende fout. Afhankelijk van de oorzaak kan dit probleem worden opgelost door ervoor te zorgen dat de lepel de juiste maat heeft, uw assistent de lepel te laten voorbereiden zodat deze klaar is om in te brengen zodra het aanbrengen van uw uitspoelmateriaal is voltooid, hetzelfde fabrikantenmerk te gebruiken voor zowel het was- als het lepelmateriaal, en een uitspoelmateriaal te kiezen met een langere verwerkingstijd zodat het nog niet is begonnen met uitharden wanneer de lepel wordt ingebracht.

Dimensionale veranderingen kunnen optreden wanneer een lepel te flexibel is, waardoor deze vervormt tijdens het inbrengen en terugveert wanneer de afdruk wordt verwijderd – waarbij de afdruk met de lepel wordt meegetrokken zodat deze bucco-linguaal te smal wordt. Dit is met name relevant voor drievoudige lepels. Andere redenen zijn het gebruik van een inferieur afdrukmateriaal met slecht elastisch herstel of slechte stabiliteit. De oplossing is om ervoor te zorgen dat de lepel stijf genoeg is en retentieve eigenschappen biedt, altijd lepellijm te gebruiken en een hoogwaardig afdrukmateriaal te kiezen.

Als er details ontbreken: Zorg ervoor dat de lepel past en groot genoeg is om doorstroming mogelijk te maken, terwijl deze ook het afdrukmateriaal bevat om het in de gebieden te duwen die moeten worden vastgelegd. Er moet ook voldoende afdrukmateriaal aanwezig zijn. Het moet een goede vloeibaarheid en aanpassingsvermogen (viscositeit) hebben, evenals hydrofiliciteit, zodat het in contact komt met het weefsel en goed vloeit, zelfs als de plaats vochtig is, en bovendien een goede bevochtigbaarheid, waardoor het materiaal het weefsel kan ‘bevochtigen’, er nauw contact mee kan maken en alle details kan vastleggen. Zorg ervoor dat de lepel de tanden/het aangrenzend zacht weefsel niet raakt om te voorkomen dat de lepel door de afdruk heen zichtbaar is.

Verontreiniging met zwavel uit latexhoudende materialen zoals handschoenen of rubberdam kan ertoe leiden dat het materiaal niet uithardt. Verontreiniging met opgedroogde vloeistof (bijv. bloed) of adstringentia (bijv. peroxide) terwijl er afdrukken worden gemaakt, leidt tot onnauwkeurigheden. Om deze problemen op te lossen, moet u latexvrije producten gebruiken en ervoor zorgen dat de preparaties schoon en vrij van vuil zijn.

Het is duidelijk dat het kiezen van een materiaal van hoge kwaliteit sterk bijdraagt aan klinisch succes doordat het zorgt voor eenvoudig en nauwkeurig mengen en toedienen; geschikte bevochtigbaarheid, viscositeit en hydrofiliciteit; geschikte werk- en uithardingstijden; en een stijve, rubberachtige afdruk met uitstekende dimensionale stabiliteit. Dit alles vereist nauwkeurige chemie! Uiteraard moeten de gebruiksaanwijzingen van de fabrikant van het afdrukmateriaal altijd worden opgevolgd voor succesvolle resultaten.